"دکتر مهرداد منصوری"
بیماری لوپوس یا Systemic lupus erythematosus SLE یک بیماری روماتیسمی
مزمن است که موجب بروز التهاب در بافت های مختلفی از بدن میشود. بیماری
لوپوس با شدت های متفاوتی در بیماران مشاهده میشود و دو نوع دارد.
- لوپوس دیسکوئید Discoid lupus که فقط موجب گرفتاری پوست میشود
- لوپوس
سیستمیک Systemis lupus که پوست، مفاصل، قلب، کلیه و دیگر بافت ها را
درگیر میکند. در این مقاله فقط راجع به لوپوس سیستمیک بحث میشود.
قرمزی بال پروانه ای در کونه های یک بیمار مبتلا به لوپوس
|
چه کسانی لوپوس میگیرند
شیوع بیماری لوپوس حدود 3 نفر در هر 10 هزاز نفر بوده و بیشتر در زنان دیده میشود. سن بروز آن بیشتر در 40-20 سالگی است. این بیماری میتواند زمینه خانوادگی داشته باشد ولی فقط 3 درصد مبتلایان به لوپوس این بیماری را در فرزندشان هم میبینند.
علت لوپوس چیست
لوپوس یک بیماری سیستم خود ایمنی است بدین معنی که سیستم ایمنی که باید از بدن بر علیه میکروب های خارجی دفاع کند سلولهای خود را به غلط بیگانه تصور کرده و بر علیه آنها وارد عمل میشود. روماتیسم مفصلی هم نوعی بیماری خود ایمنی است. علت این عملکرد معیوب سیستم ایمنی به درستی شناخته شده نیست ولی بنظر میرسد عواملی مانند بعضی عفونت ها، داروها یا تابش نور خورشید میتواند شروع این اختلال را نسهیل کند. تغییرات هورمونی بر روی این بیماری تاثیرگذار هستند و شاید به همین علت بیماری لوپوس در زنان شایعتر است.
علائم لوپوس چیست
نوع علائم و شدت آنها در بیماران مبتلا به لوپوس متفاوت است بسیاری از مبتلایان به لوپوس احساس ضعف و خستگی میکنند. وزنشان کم شده و تب خفیفی دارند. علائم دیگر این بیماری عبارتند از
- درد مفاصل و عضلات : درد مفاصل و عضلات در اغلب مبتلایان به لوپوس وجود دارد. در بعضی از بیماران مفاصل معدودی گرفتار شده اند در حالیکه در تعدادی دیگر مفاصل زیادی دردناک میشوند. مفاصل کوچک دست و پا شایعترین مفاصل گرفتار هستند ولی مفاصل مچ دست، آرنج، زانو و مچ پا ها هم ممکن است گرفتار شوند. ممکن است درد مدتی در یک مفصل باشد و بعد از مدتی در مفصلی دیگر احساس شود. بجز درد مفصلی مشکل دیگر احساس خشکی در مفصل است که در صبح ها و بعد از برخاستن از خواب بیشتر است. مفاصل ممکن است قرمز شوند. درد مفصلی ممکن است چند ساعت تا چند ماه طول بکشد و ممکن است خفیف و یا شدید باشد. گاهی اوقات مفصل گرفتار شده قدری متورم هم میشود ولی تخریب مفصلی مانند آنچه در روماتیسم مفصلی دیده میشود در بیماری لوپوس وجود ندارد.
فنومن رینود بصورت رنگ پریدگی و سفید شدن نوک انگشتان
|
- فنومن رینود : فنومن رینود Raynaud’s phenomenon به وضعیتی میگویند که سرما یا استرس موجب اسپاسم عروق در قسمتی از اندام میشود. علامت این اسپاسم معمولا درد در انگشتان دست یا پا است. فنومن رینود در بیماری لوپوس به علت التهاب عروق خونی ایجاد میشود و گاهی اوقات چنان شدید شده که منجر به گانگرن و سیاه شدن انگشت میشود.
- پوست، دهان و مو : ضایعه پوستی بیمار مبتلا به لوپوس بصورت قرمزی به شکل پروانه بر روی بینی و دو طرف گونه در سه چهارم بیماران دیده میشود و نیمی از این ضایعات پوستی در معرض نور خورشید تشدید میشوند. این قرمزی پوستی بر روی پوست دست ها یعنی جاهاییکه در معرض تابش نور خورشید هستند هم دیده میشود. در 60 درصد بیماران این ضایعات پوستی به نور خورشید حساسند. زخم های داخل محوطه دهان و ریزش مو هم از دیگر علائم لوپوس است.
- خون : اغلب این بیماران یک کم خونی خفیف دارند. گاهی هم کاهش مقدار گلبول های سفید و یا پلاکت در بیماران مبتلا به لوپوس دیده میشود. گاهی اوقات غدد لنفاوی این بیماران متورم و بزرگ میشوند
- قلب و ریه : در بیمار مبتلا به لوپوس ممکن است پرده دور قلب و پرده دور ریه ملتهب شده که موجب درد قلب و یا درد ریه میشود
- کلیه : در 30 درصد مبتلایان به لوپوس کلیه ملتهب میشود که نتیجه آن دفع پروتئین از طریق کلیه در ادرار است.
- مغز و سیستم عصبی : افسردگی و اضطراب در این بیماران شایع است. سردرد، احساس گزگز یا خواب رفتگی در اندام و تشنج ممکن است در بیماران دیده شوند.
- دستگاه گوارش : درد شکم، تهوع و استفراغ ممکن است از علائم این بیماری باشند.
مقالات مرتبط
لوپوس چیست
سیر بیماری و درمان لوپوس چیست